पारम्परिकज्ञानस्य प्रामाणिकं स्थानम्

कालानुक्रमेण वैयाकरणाः तेषां ग्रन्थाः

  1. पाणिनिः                                   – अष्टाध्यायी
  2. कात्यायनः                                 – वार्तिकम्
  3. पतञ्जलिः                                    – महाभाष्यम्
  4. भर्तृहरिः                                     – वाक्यपदीयम्
  5. आचार्यः वामनः, आचार्यः जयादित्यः  – काशिका
  6. जिनेन्द्रबुद्धिः                                 – न्यासः
  7.  कैयटोपाध्यायः                            – महाभाष्यप्रदीपः
  8. हरदत्तमिश्रः                                  – पदमञ्जरी
  9. रामचन्द्राचार्यः                               – प्रक्रियाकौमुदी
  10. भट्टोजिदीक्षितः                              – शब्दकौस्तुभः, वैयाकरणसिद्धान्तकारिकाः,                                                                                वैयाकरणसिद्धान्तकौमुदी, प्रौढमनोरमा
  11. कौण्डभट्टः                                    – वैयाकरणसिद्धान्तभूषणसारः
  12. वरदराजभट्टाचार्यः                           – लघुसिद्धान्तकौमुदी
  13. नागेशभट्टः                                   – भाष्यप्रदीपोद्योतः, वैयाकरणसिद्धान्तमञ्जूषा, लघुमञ्जूषा,                                                    परमलघुमञ्जूषा, परिभाषेन्दुशेखरः,  बृहच्छब्देन्दुशखरः, लघुशब्देन्दुशेखरः  

विषयानुसारेण व्याकरणग्रन्थाः

मूलग्रन्थाः

  1. अष्टाध्यायी                   – पाणिनिः                           
  2. वार्तिकम्                      – कात्यायनः (वररुचिः)                    
  3. महाभाष्यम्                  – पतञ्जलिः  

भाष्यस्य व्याख्यानम्     

  1. महाभाष्यप्रदीपः             – कैयटोपाध्यायः
  2. महाभाष्य-प्रदीपोद्योतः     – नागेशभट्टः

वृत्तिग्रन्थाः

  1. काशिका                       – आचार्यः वामनः, आचार्यः जयादित्यः
  2. शब्दकौस्तुभः                 – भट्टोजिदीक्षितः

         काशिकायाः व्याख्यानम्

  1. न्यासः                           – जिनेन्द्रबुद्धिः
  2. पदमञ्जरी                       – हरदत्तमिश्रः

प्रक्रियाग्रन्थाः

  1. प्रक्रियाकौमुदी                – रामचन्द्राचार्यः
  2. वैयाकरणसिद्धान्तकौमुदी  – भट्टोजिदीक्षितः
  3. लघुसिद्धान्तकौमुदी         – वरदराजभट्टाचार्यः
  4. परिभाषेन्दुशेखरः             – नागेशभट्टः

        सिद्धान्तकौमुद्याः व्याख्यानानि

  1.   लमनोरमा             – वासुदेवदीक्षितः
  2.   तत्त्वबोधिनी          – ज्ञानेन्द्रसरस्वती
  3.   प्रौढमनोरमा          – भट्टोजिदीक्षितः
  4.   लघुशब्देन्दुशेखरः    – नागेशभट्टः

आर्थिकग्रन्थाः

  1. वाक्यपदीयम्                    –  भर्तृहरिः                                  
  2. वैयाकरणसिद्धान्तकारिकाः     – भट्टोजिदीक्षितः
  3. वैयाकरणसिद्धान्तभूषणसारः  –  कौण्डभट्टः                
  4. वैयाकरणसिद्धान्तमञ्जूषा, लघुमञ्जूषा, परमलघुमञ्जूषा – नागेशभट्टः